Hoed u voor de onwaarachtigen

Mocht je het nog niet gedaan hebben, lees dan het artikel ‘De oermens at geen Becel’ dat afgelopen zaterdag verscheen in het Dagblad van het Noorden. Voor de meeste lezers van Het Paleo Perspectief zal het inhoudelijk weinig nieuws bevatten, maar het geeft wel een goed – en nogal beklemmend – beeld van de bergen die nog verzet zullen moeten worden voordat het evolutiegeneeskundige model ook maar enigszins serieus genomen zal worden door artsen en wetenschappers. Frits Muskiet (klinisch chemicus) en Remko Kuipers (arts), de pleitbezorgers van het paleoprincipe in academisch Nederland, worden door emeritus hoogleraar humane voeding Martijn Katan min of meer weggezet als halve garen. Zo melaats zijn de beide Groningers, dat medialieveling Katan zelfs ostentatief weigert met hen geassocieerd te worden.

Wat we zien is de wetmatige agressieve ridiculisering van een ‘nieuw’, buitengewoon veelbelovend wetenschappelijk concept. Eerder al deden een Vlaamse stukjesschrijver, een conservatieve, maar zelfs door Martijn Katan als dubieus omschreven afslankgoeroe en de redactie van een grote internetkrant nogal povere pogingen het idee dat mensen net als bijvoorbeeld katten zijn aangepast aan bepaalde voedingsmiddelen belachelijk te maken. Ze richtten hun losse flodders om de een of andere reden, waarschijnlijk uit gemakzucht, op dit blogje. Hun valse spel werd snel ontmaskerd. Het enige argument dat ze uiteindelijk nog hadden, was dat de maker niet (ter zake) academisch geschoold is en daarom per definitie geen valide gesprekspartner is. Academici mogen in hun geperverteerde optiek hun malle ideeën nog wel voor het voetlicht brengen, maar leken die diezelfde ideeën toepassen (paleo gaan) en daarover berichten, zijn idioten die lijden aan godsdienstwaanzin en orthorexia. Tja.

Dat brengt mij bij de podcast die ik vanochtend beluisterde terwijl ik ongeschoeid (zie je wel, hij is echt gek😉 ) mijn dagelijkse 5K afragde. Jimmy Moore interviewde Dr Terry Wahls, interniste en docente interne geneeskunde aan de Universiteit van Iowa. Eerder postte ik hier haar immens populaire TED Talk. Dr Wahls werd in 2003 gediagnosticeerd met progressieve MS. In 2007 was de ziekte zo ver voortgeschreden dat ze nog maar enkele uren per dag kon zitten. Verder lag ze plat. Medicijnen hielpen niet en Dr Wahls stelde zich in op een verder afhankelijk en immobiel leven en een voortijdig overlijden. Maar intussen las ze op internet alles wat los en vast zat. In haar vertwijfeling struinde ze ook over obscure blogjes, die haar doorverwezen naar het werk van onder anderen de godfather van de evolutionaire geneeskunde, Loren Cordain. Om een lang verhaal kort te maken, Terry Wahls elimineerde granen, zuivel, bonen, suiker en geconcentreerde meervoudig onverzadigde vetten uit haar voeding. Haar doel: uit haar rolstoel komen en eventueel nog een paar maanden voorzichtig kunnen lopen.

Na 9 maanden paleo maakte ze een fietstocht van 25 kilometer.

De kans dat een progressieve MS spontaan heelt, is nihil. Nu Wahls haar leven terug heeft en weer volop werkt als internist en docent, kan ze niet anders dan haar vak bezien door de lens van ons evolutionaire verleden. Interessant is hoe de verschillende ‘partijen’ in haar omgeving daarop reageren. Ze adviseert vrijwel al haar patiënten – voornamelijk mensen met diabetes, hart- en vaatziekten, het metabole syndroom en auto-immuunziekten – om een maand lang te kijken wat paleo voor hen doet. Na aanvankelijk wat raar te kijken, geven de meesten het een kans. Wahls waarschuwt hen uitdrukkelijk voor de afkickverschijnselen die optreden als je lichaam de krachtige opiaten in tarwe en melk plotseling niet meer krijgt. “Je moet rekenen met een weekje in de hel,” zegt ze lachend. Vrijwel al haar patiënten kopen het logische verhaal. Ze maken de maand vol en kijken vervolgens nooit meer om. Dat raadt je de koekoek, want ze worden beter.

Dan zijn er haar collega’s. Die verklaren haar voor gek, want haar model staat niet in de handboeken. Bovendien lijkt het hen onmogelijk dat mensen ernstige ziekten kunnen voorkomen, laat staan genezen, met een pakket leefstijlmaatregelen.

Maar nu komt het. De leerlingen van Dr Wahls, aankomende internisten, zuigen haar inzichten en haar wetenschap op alsof het Coca Cola is (pun intended). Op haar universiteit worden colleges beoordeeld door studenten. Die van Wahls over evolutiegeneeskunde scoren topcijfers. Er is dus hoop. Jonge studenten geneeskunde willen mensen helpen, zijn nieuwsgierig naar oorzaken, een houding die er later genadeloos wordt uit geramd.

Terry Wahls verricht inmiddels met eigen geld en met hulp van het kennelijk erg ruimdenkende en onafhankelijke Canadese MS-fonds ‘Direct-MS’ een kleine klinische studie naar paleo als interventie bij progressieve MS. Het onderzoek is bijna klaar. Ze zegt dat 7 van de 9 patiënten ‘dramatische’ verbeteringen hebben ondergaan. Uiteraard lobbiet ze als een gek om geld te vergaren voor vervolgonderzoek, want de officiële kanalen zijn niet geïnteresseerd. Haar werk zal immers niet tot een patenteerbaar geneesmiddel leiden (oeps, conspiratie-denken).

Terug naar Muskiet, Kuipers, dit blogje en Katan & Co. De reden dat ik bij provocatie soms ongemeen fel terugschiet, is dat ik weet dat charismatische, vals gebekte uitdragers van het ‘gezonde verstand’ talloze mensen afhouden van een simpele interventie die de potentie heeft hun leven drastisch te verbeteren. Deze veelal mediocre clowns weigeren verder te kijken dan hun neus lang is en zien liever dat het volk braaf haar pathologische juk draagt dan dat het het heft in eigen hand neemt. Dit maakt mij razend. Er wordt net gedaan of er geen onderzoek is, maar dat is er wel. Klein maar fijn. Paleo is bovendien volstrekt ongevaarlijk. Baat het niet, schaadt het niet en wat de Voedingscentra van deze wereld ook mogen roepen, er is nog nooit een mens ten onder gegaan aan graszaadgebrek.

Gemeente, gaat nu heen, eet een wortel en een haring, til iets zwaars en vermenigvuldigt u.

Dit bericht werd geplaatst in Uncategorized en getagged met , , , , , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

87 reacties op Hoed u voor de onwaarachtigen

  1. 1skateguru zegt:

    verheug me nu al op de reacties die komen gaan, misschien geeft “verkneukelen” op de reacties die komen gaan, mijn gevoel wel beter weer….

    • Hi, hi, de nieuwe beschuldiging heet ‘populisme’. Terry Wahls, Loren Cordain, Robb Wolf en al die andere academici die hun werk in begrijpelijke taal uitleggen, zijn nu onverantwoordelijke populisten. Het is duidelijk dat de man die ik ooit als vriend beschouwde (nou ja, als ‘geallieerde’) nooit een lezing van Frits Muskiet heeft bijgewoond😉. Die kan het nog veel rechter voor z’n raap formuleren dan hier ooit is gebeurd. Ik zal vanmiddag een posting maken met alleen maar links naar wetenschap.

      • willem zegt:

        ‘Complotten bestaan vooral uit collectieve dommigheden en niet uit opzet.’
        Iemand die dat uit de pen kan krijgen, is wereldvreemd..

        • Het wordt steeds zieliger, Willem. Eerst doet Hij een soort wanhopig appeal to authority, door te stellen dat het debat over paleo alleen gevoerd mag worden door ter zake kundige academici (waarbij Hij natuurlijk de Grote Leider***** is). Vervolgens zegt Hij in een reactie op een verwonderde lezer dat wij met onze populistische boodschap de ‘cruciale spelers’ in dat door Hem gewenste debat afschrikken.

          Ha, ha, ha. Alsof Katan zich wel bij Hem zou hebben gemeld als ik maar niet zo’n salon unfähig stukje had getikt. Alsof een man als Muskiet zich ook maar een strobreed door ons in de weg zou laten leggen. Als psycholoog van de koude grond ruik ik een merkwaardige combinatie van megalomanie en achtervolgingswaan.

          Niet geheel ongevaarlijk trouwens, zulke mensen. Ik denk dat ik maak dat ik weg kom en weer gauw over iets heel anders ga schrijven. Misschien Roos Vonk eens bellen😉. Ik vind haar ineens weer helemaal sympathiek. Ze is tenminste straight.

        • En nu is hij weer terug bij af en stelt dat wij hier beweren dat het evolutiegeneeskundige model een set rotsvaste inzichten oplevert, waaraan niet meer getornd kan worden. ‘Een horde Hunnen‘ heeft besloten dat het zus en zo in elkaar zit, dus discussie is niet meer nodig. Ik hoop dat iedereen die dit blog leest begrijpt dat dit volstrekt bezijden de waarheid is. De man poogt actief ons af te branden, ter meerdere eer en glorie van zichzelf.

      • willem zegt:

        ‘De man poogt actief ons af te branden, ter meerdere eer en glorie van zichzelf.’ ’t Is nog erger. Niet alleen ‘ons’ poogt hij zo af te branden, anderen deed hij dat al heel vaak hiervoor. Wat is er in vredesnaam met de man gebeurd?
        Ik heb het al eerder geschreven: zijn wapens zijn zijn onnavolgbare abracadabra, verpakt in z.g. filosofisch proza, en zijn geschermd met ‘academisch geschoolde’ vrienden, die hij gaarne uitnodigt op zijn site, onbenullen onderwijl werend.
        Roos Vonk, help!!

  2. Maan zegt:

    Haha…………………. graszaadgebrek, Ik ben geen gazon!🙂

    Ik denk alleen dat het punt is, dat men het wel (graag) gevaarlijk vind.
    Teveel verzadigd vet, te weinig MOV’s, te veel eiwit en te weinig voedingsvezel volgens het voedingscentrum.

    Toch melden zoveel mensen verbeteringen in hun gezondheid. Met name buikklachten verdwijnen vaak al binnen een paar dagen. Helaas is een dieet wetenschappelijk slecht te onderzoeken. Daar zit hem het probleem. We zullen een andere onderzoeksmethode moeten ontwikkelen. Zodat de invloed van voeding beter in kaart gebracht kan worden.

    Van Tampons wordt je vrij en blij! dat is elke avond op TV. Als je dat van een dieet zegt wordt je verketterd………..
    Rare wereld, maar er komen veranderingen.

  3. JP zegt:

    Bedankt Melchior. Meteen doorgestuurd naar iemand bij wie het net ontdekt is.

  4. willem zegt:

    Niks aan jouw artikel toe te voegen, alleen: dank!

  5. Jochem zegt:

    Ik kan er niets aan doen, maar Katan komt op mij altijd over als een vreselijke betweterige kwelgeest uit een ouderwetse (geen oer) tekenfilm.

    Ik heb vandaag al iets zwaars getild en wijting kuit gegeten, is dat goed meneer Katan of is dat te vet? Ik lijk wel een halve gare!

  6. Janet Noome zegt:

    Vanochtend bij 2 vervolgconsulten cliënten gesproken die naar aanleiding van het DvhN artikel oprecht geïnteresseerd waren in “oervoedsel”. Zo’n stuk is dan een mooie opening om op in te haken. Beiden hadden een voedingsadvies gekregen met veel paleo-elementen er in. Bij één cliënt was sprake van een spectaculaire verbetering van het cholesterolprofiel (o.a TG gekelderd van 5.6 naar 1.6), de andere cliënt had een veel beter gereguleerde DMT2. Opmerkingen als minder buikpijnklachten, verbeterde stoelgang, minder moe dus meer energie hebbend, minder spierkramp, enzovoorts., kortom zich stukken beter voelend, worden dan ook altijd genoemd. Ik heb ze allebei de link gegeven van PP, ze wilden er meer over weten.

    Ik ben het met je Muskiet, c.s. conclusie helemaal eens: baat het niet, het schaadt ook niet. Wat is het probleem om het niet eens een kans te geven?

  7. Moet er wel even bij zeggen dat Terry Wahls haar ‘paleo’ een soort van “gezonde combinatie dingen van een vegetarisch dieet” plus vis en orgaanvlees (lever, hart, tong) is. Een bak van 2 liter (3 * 3 “cups”) afgevuld met groente en fruit per dag. Nadruk op vetten of oliën geeft ze niet, buiten de tips omtrent essentiële oliën. Wel de eliminatie van graan en melk. Best een verschil tov. de meer ‘keto’ gerichte paleo diëten.

    Vraag me ook af hoe dit dieet inspeelt op Angelique Corthals PPAR hypothese als oorzaak voor Multiple Sclerose (en atherosclerose).

    [Nu heb ik Wahls boek niet gelezen, dus wellicht vergis ik me.]

    • James Pott zegt:

      Ik denk dat je er niet zo erg ver naast zit Henk
      “…Given the probable diet, gut form and pattern of digestive kinetics characteristic of prehuman ancestors, it is hypothesized that the routine inclusion of animal source foods in the diet was mandatory for emergence of the human lineage. As human evolution progressed, ASF likely achieved particular importance for small children due to the energetic demands of their rapidly expanding large brain and generally high metabolic and nutritional demands relative to adults….” ASF =animal source foodstuff
      Een heel interessant paper wat de discussie bepaald niet vernauwt :
      http://jn.nutrition.org/content/133/11/3886S.full.pdf
      Voor diegene die het wat bezwaarlijk vinden om het helemaal te bestuderen, de Discussion geeft een redelijk beeld wat in de rest van het verhaal netjes onderbouwd wordt.

    • Henk, paleo is zelden of nooit ketogeen, want het is macronutriënt neutraal en wordt gepraktiseerd in de luxe situatie van ‘abundance’. Moderne ‘jager/verzamelaars’ stellen in de supermarkt hun eigen ideale econiche samen. Je eet veel groenten, vaak ook wat knolgewassen en wat fruit en krijgt zodoende te veel koolhydraten binnen om langdurig in ketose te raken. De meeste paleo’s eten aanzienlijk meer groenten en fruit dan vegetariërs, die in de praktijk toch vooral op brood- en pasta leven.

      Wahls legt inderdaad veel nadruk op het belang van zeevoedsel en orgaanvlees, maar dat doen mensen als Cordain en Wolf ook. Ik denk dat de remissie van haar multiple sclerose – tenzij die door een ongelofelijk toeval toch spontaan is – vooral is toe te schrijven aan de eliminatie van neolithische verdachte nummer 1: tarwe. Cordain heeft inmiddels mechanistisch rond hoe gliadinen bij gevoelige personen MS kunnen uitlokken en in stand houden.

  8. Frans zegt:

    We leven in een wereld vol met n = x experimenten… Wat er nu is aan n = 1 Paleobewijs is misschien helaas nog te anecdotisch om met p < 0.05 te kunnen zeggen dat het werkt, maar het omgekeerde kan wel worden gezegd van het grote N = 1E6 tot 1E7 experiment van het Voedingscentrum. De tijd zal leren wie er gelijk heeft, tot die tijd volg ik mijn intuitie en dus Paleo.

    Even terzijde: hoe staat Paleo tegenover de vet-derivaten van zuivel, zoals boter en kaas? of gefermenteerde zuivel als yoghurt?

    • Hoi Frans,

      Welkom nog! Gelukkig leven we in vrij land, waar je de adviezen van de heersende voedingspauzen in de wind kunt slaan en waar je ongehinderd je eigen N=1 experiment kunt doen. Dankzij het internet zijn we getuige van een ongecontroleerd mega-experiment.

      Zuivel is een beetje een grijs gebied. Loren Cordain, Staffan Lindeberg en met name Pedro Bastos hebben sterke argumenten waarom met name lactose, beta caseïne A1 en bovine IGF problematisch kunnen zijn. Van geïsoleerd melkvet (boter) zijn voor zover ik weet geen nadelige gevolgen aangetoond. Epidemiologisch zie je een sterke positieve correlatie tussen melkconsumptie en hart- en vaatziekten en een negatieve correlatie tussen kaasconsumptie en HVZ. Fermentatie doet iets met het melkeiwit en verhoogt het K2-gehalte.Maar het zijn ‘slechts’ correlaties. Een oud experiment dat mij intrigeert is de ‘Sippy Diet Study’, ik meen uit de jaren ’30. Twee groepen maagzweerlijders kregen gedurende een langere periode of melk (wat therapeutisch werd geacht bij peptic ulcer) of water en werden langere tijd gevolgd. In de melkgroep deden zich al heel snel onwaarschijnlijk veel meer hartinfarcten voor. Kleine studie, maar… ik bedank.

      • James Pott zegt:

        Ik denk dat die vraag niet te beantwoorden is zonder de pasteurisatie er bij te betrekken.
        De caseine wordt een probleem wanneer de bij behorende enzymen dood zijn. Dan heb je gewoon lijm. Niet onsmakelijk want de kinderen in de lagere klassen vreten de lijmpotkes leeg als je ze hun gang laat gaan.Maar het is een onverteerbaar goedje geworden en heel veel mensen kunnen er niet tegen. Ik denk dat als je moedermelk zou pasteuriseren, de baby het niet lang zou maken. Maar we pasteuriseren wel de koemelk zodat de boeren 500 koeien kunnen houden en aanrotzooien met de hygiene en we een zekere level of etter in de melk toestaan.
        De growth factor wordt aan gevingerd als de reden voor de lengte van de melkdrinkende noorderlingen. Fermentatie doet wel degelijk wat extra maar je moet wel een aantal maatregelen treffen. Als je zelf yoghurt wilt maken zul je eerst de melk moeten verhitten tot 180-185 F.(C ? geen idee en WiKi is down) en je moet ze op die temperatuur zo’n 20 min. tot een half uur houden, waarna afkoelen tot 115 F (dat zal rond de 45C liggen). Pas daarna kun je de oude yoghurt of wat lactobacillus erbij doen. In de oven met de lamp aan is meestal warm genoeg om die temperatuur te houden. Vier uur later heb je yoghurt.
        Waarom dit lange verhaal? Als je niet de melk verhit tot 185 en ze op die temperatuur houdt, krijg je wel yoghurt, maar ze is slijmerig. Waarom denk je dat die yoghurt slijmerig is? Juist ja.

  9. De knuppel in het hoenderhok!
    Mooi vuurtje ben je aan het stoken Melchior. Bis bis bis.
    Op Facebook zijn we – Ralph Moorman en Yvonne Lemmers – lekker bezig om het vuurtje op te laaien. Onze volgers/vrienden reageren graag.
    zie http://www.facebook.com/yvonnelemmers
    Ook op mijn forum staan inmiddels veel succesverhalen (met foto’s) van getransformeerde mensen door koolhydraatbeperking.
    Puur 100% paleo zal voor velen niet goed uitvoerbaar zijn.
    Mijn Paleo-light versie GOK blijkt goed uitvoerbaar te zijn in de hedendaagse maatschappij met toch alle bijkomende lichamelijke en geestelijke voordelen.

  10. @Yvonne, Help je ook nog inhoudelijk wat bij te dragen, of kom je alleen wat reclame maken voor eigen toko? Ook ik vind dat je goed bezig bent met koolhydraatrestrictie, maar gewoon inhoudelijk wat toevoegen aan dit leuke blog zou nog toffer zijn.

  11. James Pott zegt:

    Oops! Misschien zitten we er allemaal toch naast.
    Pas werd een kat afgedropt bij het asiel in Fredericton (NB) die geen vis of kip wilde eten, sardientjes vond-ie ook maar zo zo en er kon amper een nibbel af. Het duurde een tijdje voor ze erachter kwamen : de kat lustte alleen maar heel goedkoop honde brok. En wat is het belangrijkste ingredient van goedkoop hondevoer? Juist ja, gras zaad derivaten e.d. Zo hier het eerste bewijs dat katten best kunnen evolueren naar een vegetarisch dieet. Heb ook wel eens katten en honden gezien die gras aten.
    Zo zie je maar , allemaal terug naar AF.
    Oh,PS. De kat woog wel 30 pond en kon zich maar met moeite bewegen. Misschien hadden ze het arme beest toch nog wat verzadigd vet gevoerd.

  12. willem zegt:

    Ha, James. Mijn hond eet gras! Maar alleen als hij misselijk is en wil overgeven…
    Allerlei dieren eten allerlei voedsel waarop die dieren niet zijn gebouwd. Ja, honger maakt rauwe bonen zoet, toch? Mijn kippen lusten vis, mijn konijnen dierlijk slachtafval, mijn hond ook een stukje oud brood dat hij onderweg tegenkomt. En de zilvermeeuw die met gebroken vleugel in mijn kas zit, lust van alles.
    En wij?

    • James Pott zegt:

      Toch beter om gras te eten dan gras zaad Willem, dan komt je systeem er direkt tegen in opstand. Ze hadden die kat gewoon wat vaker de tuin in moeten sturen.
      Ja, even afreageren. Heb me in het verleden druk genoeg gemaakt over de idiote kwasi wetenschappelijke uitlatingen van de ex-Wur, ex-Vu potentaat. De halve waarheden, de verdraaiingen van uitkomsten van redelijk zuiver wetenschappelijk onderzoek. En last but not least, bewust in een abstract or summary precies het omgekeerde te beweren van wat het onderzoek aantoonde, het goochelen met relative en absolute significance. Dit zijn zaken die grenzen aan demogogie. Waar ligt de grens? Wanneer kun je zo iemand van criminaliteit beschuldigen? We weten met aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid dat er iets niet in de haak is met het eten van tarwe en aanverwante zaken. We weten dat sommige elementen geen problemen hebben met de blood brain barrier. We weten dat het bijna zeker is dat Parkinsons, Alzheimers, MS, hun oorzaak hebben in -voor de hersenen- pathogens die we als zodanig niet -niet kunnen- niet willen onderkennen. At What Cost??? En dan heb het nog niet eens over de duidelijke afwezigheid van biomarkers voor wat nu duidelijk een gluten intolerantie is.
      “..Kaser (1961) described celiac children as showing definite symptoms in all cases. The children are conspicuously quiet, turned, inward, often weepy, often discontented or surly and apparently lack all joy in living. They can take on negativistic and schizoid characteristics and may execute ceaseless stereotyped movements. Paulley wrote in 1959: many (adult celiacs) showed extreme obsessional neuroses, suffering delusions, frequently believing they had cancer. Paranoid ideas were also frequent and many were considered psychotic or near psychotic…”
      En er wordt maar gewoon gegooid met benamingen als populisme e.d. Hoelang moeten we dit soort onbenullen tolereren?

  13. George zegt:

    Tja, lezen over, denken over en zelf uitproberen van voedingsadviezen houdt me al heel wat jaartjes bezig, maar ik heb zelden al die tijd op een ander gebied zulke leuke hersengymnastiek gehad! De inzichten die elkaar tegenspreken vliegen je om je oren en het wordt nog “erger” wanneer je de commentaren in blogs leest! Je zou daardoor zo maar eens een autonoom en zelfstandig denkend wezen kunnen worden. Doordat ik het zat was om steeds de nieuwste inzichten op voedingsgebied te volgen, vond ik “Paleo” eigenlijk wel makkelijk: iets wat een pakweg miljoen jaar gewerkt had, kon toch niet zo verkeerd zijn, totdat ook in de paleo-gemeenschap iedereen elkaar begon tegen te spreken. (Over zuivel, kaas, boter, vlees, vis etc etc). Een van de kernen van Paleo is toch wel dat we genetisch aan allerlei spullen nog niet aangepast zouden zijn. Maar toen ik onlangs op Stephan Guyenet zijn site eens “grains” opzocht (http://wholehealthsource.blogspot.com/2008/07/grains-and-human-evolution.html), kreeg ik deze update: “Update 8/2011: as I’ve learned more about human genetics and evolution, I’ve come to appreciate that many Europeans actually descend from early adopters of agriculture more than they descend from the hunter-gatherers that previously occupied Europe. Also, 10,000 years has been long enough for significant genetic adaptation. Read The 10,000 Year Explosion for more information]”. (http://www.amazon.com/000-Year-Explosion-Civilization-Accelerated/dp/0465002218/ref=pd_rhf_p_t_3).
    Dus dat is ook niet meer “heilig” en/of een zekerheid. Toch maar weer brood en bonen eten? Ik hoorde eens dat Amerikaanse studenten een boek moeten lezen waar 100 verschillende verklaringen en uitleggen staan over de Amerikaanse burgeroorlog.
    Je bezig houden met voeding is dus goed voor ouder wordende hersenen; het maakt je nederig, bescheiden en flexibel en zoals Plato al eens zei: “Ik weet nu dat ik niets weet”. Het enige wat ik nu nog van “Paleo” overhoud is: natuurlijk, onbewerkt voedsel in de vorm van grassfed beef, wild, vis, noten, eieren, groentes, fruit. Ik houd niet van brood en zuivel, maar waarschijnlijk kan ik er wel genetisch tegen, maar ik eet het al zo lang niet meer, dat ik er ook geen behoefte aan heb om er weer mee te beginnen. En ook maar geen suiker en suikerhoudende produkten…en oh ja: periodiek vasten gecombineerd met beweging, vind ik een van de beste principes van “Paleo”. Dat deed ik al in de vorm van IF, maar het is nog eens versterkt door mijn bijzonder positieve ervaringen met de methode sportvasten. Kortom natuurlijke voeding en beweging en hersengymnastiek door te jongleren met paradigma’s en elkaar tegensprekende (wetenschappelijke) inzichten en bloggers en professoren…..

    • @rnold zegt:

      George, mooie visie. Ik begeef me al een tijdje op Paleo/LC gebied. Ik maak er ook mijn eigen verhaal van en kan me nog het beste vinden in de aanpak van Mark Sisson http://www.marksdailyapple.com. Hij brengt het ook leuk en luchtig (soms iets te populistisch/amerikaans en commercieel) maar altijd met de nodige voorzichtigheid. Hij claimt het nooit helemaal te weten! Mark geeft aan dat je vooral zelf moet ontdekken waar je wel en niet tegen kunt. Ik denk ook dat de meesten van ons prima wegkomen met wat zuivel (vooral als hollanders) en dat de meesten ook zonder problemen wat graan kunnen consumeren (zeker in producten als volkoren- en roggebrood). Suiker (in geproduceerd eten en vooral drinken) lijkt me toch verreweg het grootste probleem. Laatste komt dan weer overeen met de visie van Robert Lustig: http://www.youtube.com/watch?v=dBnniua6-oM
      IF doe ik ook regelmatig en met plezier. Ik word er altijd een vreemd scherp van! Moet me nog eens verdiepen in sportvasten…

  14. @rnold zegt:

    James dank voor de tip. Ik kende Malissa’s blog nog niet!

  15. 1skateguru zegt:

    heren/dames experts, als we die graszaadsels moeten vervangen, maar we hebben twee intensief sportende eetgrage pubers die beiden een brood per dag verslinden kunnen we in de paleo visie het meel dan vervangen door boekwijt (grutten) of tapioca (cassave) weliswaar beiden koolhydraatleveranciers, maar niet van graszaad. Wat is jullie opinie op dit en hoe staat dit in het licht van de paleo visie of paleo light visie. Er gaan hier in dit huishouden overigens ook grote hoeveelheden vlees, eieren, noten, biologische kaas en gefermenteerde zuivel doorheen. Sport- en suikerdranken zijn al jaren verbannen

    • Hmm, cassave is notoir in de afwezigheid van belangrijke micro-nutrienten.

      Zie bijvoorbeeld: http://www.eurekalert.org/pub_releases/2010-10/asop-uct100410.php

    • Lastige vraag, skateguru, want je hebt het wel over een aparte mensensoort (tieners)😉. Ik heb er een tijdje over nagedacht. Het gaat mij niet aan, maar zelf zou ik met de Hollandse pot opgroeiende puberkinderen niet plotseling hun boterhammen ontnemen, tenzij er duidelijke aanwijzingen zijn voor bijvoorbeeld glutenintolerantie. Nergens is peer pressure en de noodzaak er bij te horen/niet af te wijken groter dan in die leeftijdsgroep. Door de reacties (elders) op dit blog is me pas goed duidelijk geworden hoe weird paleo voor de buitenwereld is. Kinderen die geen graanproducten eten, worden vermoedelijk uitgemaakt voor Jehova’s getuigen, communebewoners, hippies, naaktlopers… Hoewel dat natuurlijk ook juist interessant kan zijn.

      Maar goed. Stel dat ze het zelf willen en dat ze een gezonde dosis schijt aan de publieke opinie hebben. Mijn eigen ervaring met paleo is dat ik het brood, de pasta, de pap, etc. totaal niet mis, ook niet op dagen dat ik veel fiets, zwem, loop of bijvoorbeeld met een kruiwagen in de weer ben. De meeste paleo’s rapporteren een verbeterd uithoudingsvermogen, mits ze maar voldoende energie binnenkrijgen. Een derde koolhydraten red je al snel. Op lange fietstochten eet ik meer bananen, plaintains en aardappelen dan normaal. Aardappelen zijn neolithisch, maar ook gewoon handige zetmeelrijke knollen zonder al te veel vijandige stofjes (Cordain is het hier overigens niet mee eens). Als je het brooddenken opgeeft en gewoon naar believen eet uit de voorraadschuur die overblijft, komt het volgens mij wel goed. Het zou leuk zijn om de visie van een diëtiste hierop te vernemen.

      • 1skateguru zegt:

        uitgebreid antwoord en genoeg om weer over na te denken en uit te puzzelen, maar ik snap de onderliggende logica. Het moeilijkste was tot nu toe het elimineren van sportdranken en suikerdranken zoals cola en fanta (ben tegen light: aspartaam).

  16. willem zegt:

    Een mooie schets van het echte leven contra het ‘ideale’, van Schaatsgoeroe. D’r zijn lezers, en Melchior natuurlijk, die haarfijn uit de doeken kunnen doen waar hem dat nou precies in zit, dat met die granen. Zelf lees ik daarover soms wat tegenstrijdigheden: tarwe, daar is ieder (ja, ja, ieder hier) het wel zo’n beetje over eens. Muskiet: tarwe veroorzaakt een chronisch, lage ontstekingsgraad in het menselijk lichaam. Maar is dat met alle granen het geval, en zo ja, in gelijke mate, of zijner gradaties bekend? Hoe zit het nou precies met ‘mijn’ zuurdesemspeltbroodje’?
    Trouwens, Schaatsgoeroe, jullie eten prima, toch? Maar waar blijven de groenten??

    • 1skateguru zegt:

      tuurlijk, bladgroenten, rauw en gekookt, koolsoorten, knollen wortelen etc de hele mikmak. Tomaten, appels, bananen, rood fruit.
      Zuurdesembrood: in de zomer regelmatig met eigen opgekweekte starter. In de winter gaat die vensterbankkweek van zuurdesem moeizamer, Duits zuurdezem is mi ook beter als halfbakken nederlands zuurdesem.

  17. George zegt:

    Een interessante (?) discussie heeft zich ontsponnen op mijn website naar aanleiding van een artikeltje wat ik ooit eens schreef: “Bij je eigen natuur blijven” op http://www.oerlopen.nl/index.php?pag=art&doc=1267
    Een lezer komt met de China study en beweert dat wij als mens niet geschikt zijn voor het eten van vlees. Ik heb hem verschillende keren geantwoord, maar zo lang iemand ergens van overtuigd is, hebben argumenten waarschijnlijk weinig zin. Wellicht hebben jullie nog meer of veel betere argumenten. Helaas klopt de tijdsvolgorde van zijn commentaren en mijn antwoorden daar op niet helemaal meer.
    Verder nog een goed interview met een van mijn “hero’s”: Arthur De Vany: http://www.progressiveradionetwork.com/the-natural-nurse/2012/1/9/the-natural-nurse-010912.html
    Hij heeft de titel van zijn boek ook veranderd in: “The De Vany Diet” ipv “The New Evolution Diet”.
    Althans in de UK: http://www.amazon.co.uk/Vany-Diet-exercise-younger-stronger/dp/0091929806/ref=cm_cr_pr_product_top (met een nieuw hoofdstuk)
    Ik vind De Vany zeer erudiet, origineel en hoog intelligent. Hij heeft zelf nagedacht en babbelt anderen niet na. Hij was ook een van de eersten die onder Paleo ook IF verstond en ook fractal exercise. Zijn artikelen lezen is echt hersengymnastiek! Om te smullen!

  18. James Pott zegt:

    Thanks George. Jij bewijst weer eens wat ik vaker beweerd heb: blogs als deze zijn niet alleen enorm belangrijk voor het verspreiden van belangrijke informatie die mensen als Melchior bij mekaar sprokkelen, maar ook voor het uitwisselen van elkaars ervaringen. Ik had amper durven hopen dat PRN (the Progressive Network ) in Nederland bekend was. Kudo’s to you. Tevens bewijst het weer eens dat ik nog te vaak jullie in Nederland onderschat, waarvoor mijn oprechte verontschuldigingen. Ben een trage leerling maar uiteindelijk kom ik er wel achter.
    Ik raad iedereen aan om de site te bookmarken of je aan te melden voor regelmatig nieuws. Samen met de BALLE network (http://www.livingeconomies.org/netview/what-is-a-balle-network) behoren ze tot de avantgarde die op het ogenblik de eerste aanzet geven tot het een nieuwe bewustwording dat we niet machteloos zijn tegen de bestaande orde waarin Big Pharma, Big Food, en Wallstreet het voor het zeggen hebben.

  19. James Pott zegt:

    @Henk Poley Jan 22. “..moet ik nog verder gaan..?🙂🙂
    I wouldn’t bother Henk, you’d never get it. Too old school.
    In case you did not notice, of “vergat” te melden, Kaslow is een FACP :’..Fellowship and Mastership in ACP are the organization’s way of noting outstanding achievement in internal medicine. Fellows are recommended by their peers, endorsed by their local chapter leadership, and reviewed by a national credentials subcommittee…” Zo zie je maar “kwakzalvers” schoppen het soms aardig ver

    • Ook met mooie titels bij je naam kan je onzin verkopen hoor..

      https://jdc325.wordpress.com/2011/08/17/histadelia-a-doctor-writes/
      http://en.wikipedia.org/wiki/Bioresonance_therapy

      Ik zou wat die man zegt met een pondje zout nemen.

      • James Pott zegt:

        Laat ik dat nou weer helemaal met jou eens zijn . Er zijn er hier al verschillende de revue gepasseerd. Van Wageningen tot Amsterdam. En dan niet vergeten de griep groupies: Coutinho en Osterhaus, maar wanneer er peer review en endorsement is, gekoppeld aan een national credentials committee getuigt het gebruik van het woord kwakzalver bepaald niet van wat ruimer denken mbt wat niet in ons ‘frame of reference’ past. Jammer dat je referenties daar alleen maar van getuigen. Zoals ik al zei: Don’t bother, you won’t get it. Not yet. Jammer ook dat dit soort denken nog steeds mensen het leven kost. We hebben hier ook een geneeskundig establishment die liever hun patienten een ellendige chemo dood zien sterven dan dat ze een Vitamine C infuus geven. En begin me niet over al die ‘titels’ die ons aan de Lipitors en de Betablockers en Calcium channel blockers enz. zetten. De iatrogene doods oorzaak loopt -over de laatste 10 jaar- in de miljoenen. Maar alternatief levert weinig geld op voor Big Pharma, en daar zit het grimmige venijn. De web wemelt van dit soort luitenants van Big Pharma

      • @Willem, betrapt niet mijn blog gelezen🙂 Lees even: ‘GGD-lunch: wit brood met Cola Light’ (laatste artikel 2012) en ‘convenant gezond gewicht’ (zie archief artikelen 2010).
        Ik maak me hier al heel lang druk over, maar tot nu toe niemand in de media die kritisch is, nu eindelijk wel. Uitstekend stuk in de Volkskrant.
        (Dit heeft niets met Paleo te maken)

  20. willem zegt:

    Na het Dagblad van het Noorden van enige tijd terug heeft nu ook de Leeuwarder Courant (e.a. GPD-bladen?) twee pagina’s gewijd aan ‘Eten als onze voorouders’. Daarin opnieuw de tegenstelling tussen Katan en Muskiet c.s. ‘Katan gaar in eerste instantie uitgebreid in op de oervoedsel-gedachte. Maar als hij merkt dat zijn reactie wordt opgenomen in een artikel over Muskiet, weigert hij vervolgens iedere medewerking. Hij wil niet in een adem genoemd worden met de oervoedsel-denkers. -Heel typerend. Dat doet hij altijd-, reageren Muskiet en Kuipers.’

    Muskiet en de zijnen, zo beweert Katan, begrijpen de evolutie verkeerd. ‘Er zijn wetenschappers die dit verkondigen, en een groep enthousiastelingen in Newe York die zich cavemen noemen gelooft er heilig in. Ze eten hompen rauw vlees en rennen zomer en winter met ontbloot bovenlijf van Manhattan naar Brooklyn en terug,’ aldus Katan.
    Tja. Stil maar…

    • Willem,

      Toch aardig dat meerdere kranten dit netwerkverhaal durven opnemen. ‘Medisch’ is binnen de journalistiek zo’n beetje het enige terrein waar journalisten worden geacht zich volledig en kritiekloos op de opinion leaders te baseren.

      Het enige argument dat Katan nog rest is de karikatuur. Dat is behoorlijk armoedig.

      • James Pott zegt:

        Ik snap met de beste wil van de wereld niet wat Katan beweegt. Weet iemand of dit het meest recente PUFA onderzoek is waar Katan bij betrokken was?
        http://www.plosmedicine.org/article/info%3Adoi%2F10.1371%2Fjournal.pmed.1000252 Dat was die rammelende PUFA kar van Mozaffarian

      • willem zegt:

        Het kan nog maller. Vanochtend, de Volkskrant, onder kopje ‘Mueslireep tegen obesitas’.
        75 Duizend kinderen lijden in Nederland aan obesitas. De oplossing? Onze voedingsindustrie! Ik citeer: ‘Albert Heijn probeert de leeftijdsgroep van 4 tot en met 12 jaar een gezonde levensstijl bij te brengen in de vorm van rondleidingen, opdrachten en het project ‘Ik eet het beter”. “Wij sponsoren sportactiviteiten, maar zullen ongezond voedsel niet weren. Klanten, ook kinderen, maken hun eigen afweging”, zegt een woordvoerder. Eens per jaar levert het bedrijf aan basisscholen in JOGG-gemeenten een lunch en een pauzehapje, doorgaans een mueslireep.’

        In dit kleine stukje zitten zoveel ridicule aspecten, dat ik me afvraag hoe diep we met elkaar al gezonken zijn.

  21. James Pott zegt:

    “……‘Katan gaar in eerste instantie …” en daarna uitgekookt als ik dat zo verder lees. Fehlleistungen gebeuren hier toch zo maar… Trouwens weet je wat er net aan dat ‘stil maar, wacht maar’ vooraf gaat? bepaald geen paleo gedachte.

  22. willem zegt:

    In het Volkskrantartikel wordt de vraag gesteld: ‘Wie is verantwoordelijk voor de overgewichtsepidemie: de overheid, de voedselindustrie of de ouders.’ De enige groepering die een fatsoenlijk antwoord geeft, is ‘de ouders’, via een vader uit Amsterdam.
    De overheid laat het finaal afweten, ondanks het plan ‘Convenant Overgewicht’: epidemie neemt in omvang toe!
    De voedselindustrie komt, via handige marketing, met veelbelovend kreten, die in de praktijk echter altijd neerkomen op ‘eigen beurs eerst’.
    De ouders? Moet daar, alleen, de verantwoordelijkheid komen te liggen? Natuurlijk niet! Kijk alleen maar welke kant het in onze vrije, westerse maatschappij het is opgegaan op dit terrein.
    En AH stelt, schaamteloos, ook nog dat kinderen zelf verantwoordelijk zijn of die AH’s rotzooi al dan niet eten!

    Liesbeth vindt het artikel goed, ik niet. Waar blijft de kritische vraag naar de overheid toe, naar AH en Nutricia toe? Het artikel is alleen goed in het weergeven van een visie van een drietal groeperingen. Da’s alles.
    En ja, Liesbeth, ook dit onderwerp raakt aan ‘paleo’, vind ik.

    • Wat ik er goed aan vind is dat er eindelijk in de media een keer kritiek is op het Convenant en JOGG (Jongeren op Gezond Gewicht). Dat gebeurt namelijk nooit. Willem, van mij mag het ook veel verder gaan. Maar liever iets dan niets.

      • willem zegt:

        Wil je concreet wat aan dit snel groeiende onheil doen, Liesbeth, dan moet de vraag beantwoord worden die helemaal bovenaan het artikel staat: ‘Wie is verantwoordelijk voor de overgewichtsepidemie onder kinderen?’ Dat ”onder kinderen’ mag ook weggelaten worden, wat mij betreft.
        Als je daar een antwoord op kunt krijgen (een wetenschappelijk, geen politiek!), en van daaruit bereid bent maatregelen te nemen, dan zou je een eind op weg zijn om daadwerkelijk iets te veranderen.

      • @Wiilem, de wetenschap gaat dit niet oplossen. Anders hadden ze dat al lang gedaan. We praten al veel te lang in plaats van iets te doen. Ik draag mijn steentje bij via mijn blog, praktijk en het steunen van projecten als Tijd voor Eten (www.tijdvooreten.nl). Ik heb echt niet de illusie dat ik dit in mijn eentje voor Nederland ga oplossen🙂

    • James Pott zegt:

      http://www.theheart.org/article/1345563.do?utm_campaign=newsletter&utm_medium=email&utm_source=20120130_EN_Heartwire Komt toevallig net hier mijn scherm opwaaien : Data mixed on role of parents and caregivers in combating childhood obesity…. The evidence supporting increased involvement of parents and adult caregivers in reducing the weight of their obese children is “limited and inconsistent,”
      Maar nog volledig afgezien wie wat voor invloed heeft op wat. Laten we wel wezen, zolang de overheid adviezen geeft die amper een gezond dieet vertegenwoordigen en de bevolking via de media overspoeld wordt met allerlei tegenstrijdige adviezen, denk je dan werkelijk dat de gemiddelde man(of vrouw) niet meestal de pijp aan Maarten geeft. Wie wil er nou elke dag een veldslag leveren met de kinderen over een dieet waarvan men zelf niet eens de hoogte kan krijgen???

      • willem zegt:

        Natuurlijk, wij gaan dat hier niet even oplossen. Mij gaat het meer om de vraag HOE het opgelost/verbeterd kan worden. En daar heb je de wetenschap bij nodig, het kan niet anders. Welke wetenschap is weer een ander vraagstuk. In ieder geval de wetenschap die de afgelopen 50 jaar de voedingsrichting heeft bepaald niet.
        Ook niet: het (neo)liberale politieke systeem van vrijheid blijheid, de markt en de keuzevrijheid van het individu (kwetsbare stelling..)
        Ook niet: de voedselgrootmachten die alles promoten zolang het maar winst oplevert.

        We zullen moeten reguleren. Da’s griezelig, voor velen (‘zal ik zelf wel even bepalen…’)Alleen, succes hangt dan af van wie dat doet, en, vooral, hoe het gebeurt. In die stadia zitten we nog lang niet. De ziekte van zwaarlijvigheid zal eerst nog verder moeten toenemen, vooraleer doeltreffend wordt ingegrepen.
        Vaag verhaaltje, trouwens, van mij. Maar wie kan het concreter vertellen?

        • 1skateguru zegt:

          Inderdaad, ik heb ook t antwoord niet, maar de toename van de zwaarlijvigheid tot welk critical point (waar ligt de streep) dan ook, zal niet lijden tot doeltreffend ingrijpen van overheden. Schrijnende voorbeelden in andere geciviliseerde beschavingen genoeg. Ik denk hierbij aan de USA,maar ook dichter bij huis de UK en nog een voorbeeld de “vettax” in Denemarken. In beider eerste naties heeft de toename van zwaarlijvigheid alleen maar tot meer industriële en commerciële successen geleid, niet tot afname van de obesitas epidemie. Het effect van de vettax in Denemarken is natuurlijk na zo’n korte invoering niet meetbaar, als die überhaupt al meetbaar gaat worden,

  23. James Pott zegt:

    Eerste bericht:
    Meer dan de helft van de Nederlanders is te zwaar. Dat concludeert het RIVM in een rapport dat vandaag uitkomt. Het onderzoek richtte zich op mannen en vrouwen tussen de dertig en zeventig jaar. Van de mannen is zestig procent te zwaar en van de vrouwen 44 procent.
    Tweede bericht:
    Bijna 100.000 keer per jaar diagnose kanker…..afgelopen decennium met 36 procent toegenomen……huidkanker is enorm gestegen. In 2000 kregen 6500 mensen deze ziekte, in 2010 was dat met 105 procent toegenomen tot 13.300!!!
    Hallo!! Enig idee of deze twee berichten iets met elkaar te maken hebben??? Het is recentelijk gebleken dat mensen met huidkanker statistisch meer PUFA’s in hun subcutane vet hebben.
    Dus om die vraag van Willem eens heel duidelijk en scherp te beantwoorden: Je moet de eigenwijze, zelfverzekerde klootzakjes aanpakken. Hoe? Begin met een inventaris van media die wel openstaat voor wat schandaal verhalen en dan met mensen als Muskiet e.a. om de tafel gaan zitten en de hele zaak eens netjes op een rijtje te zetten en aan de Nederlanders uit leggen waarom de hele zaak scheef zit. Compleet met verwijzing naar verantwoord wetenschappelijk onderzoek en eveneens compleet met een kosten analyse wat deze hele voor de gek houderij van Katan en consorten de Nederlandse samenleving kost.

    • riesjart zegt:

      James, je weet toch, we worden te dik omdat we te weinig sporten! Dat is het! De calorie-balans klopt niet, we eten teveel en bewegen te weinig.
      Hetzelfde voor de kanker-incidentie; er is gewoon veel meer kanker omdat we met zijn allen veel ouder worden! Dat is het! En misschien ook de bekende lifestyle-factoren zoals vrouwen die meer roken enz. Geen enkele andere oorzaak benoemd. Zolang er onvoldoende draagkracht is in de wetenschappelijke wereld om het huidige paradigma in twijfel te trekken gaat er volgens mij echt niks gebeuren buiten de grenzen van ons huidige beleid. Ik ben toch van mening dat het daar moet gebeuren, de politiek laat zich leiden door de wetenschappelijke inzichten, dus eigenlijk door de industrie.

      • Waarom zou je kanker krijgen als je ouder wordt? Het wordt wel als een logica gebracht (ook in de media), maar of de factor leeftijd op zich voldoende voorwaarde is voor het krijgen van kanker is maar de vraag.

      • James Pott zegt:

        Richard ik neem aan dat jouw verhaal ironisch bedoeld is, anders zou ik zeggen: daar gaan we weer. Maar ik ben het met je eens. Helaas is dit de misvatting van velen, maar ik ben het oneens met je stelling dat er onvoldoende draagvlak is in de wetenschappelijke wereld. Het wordt tijd om de juiste feiten eens op een rijtje te zetten, Ik neem aan dat er wel meer journalisten zijn die denken als Melchior, maar die misschien met wat minder ‘balast’ komen, of in een bepaalde hoek geverfd zijn. Misschien eens gaan praten met Ariane Huffington. Heeft net een nieuw hoofd Europe division aangesteld. Misschien zou Melchior een vergadering kunnen beleggen met Ariane of representatives en Frits Muskiet cs.

      • riesjart zegt:

        Ja James, t was cynisch bedoeld. Ik zie alleen nog niet zo gauw een kentering omdat ik denk dat balans aardig in de gaten wordt gehouden en de industrie een aardig gewicht in de schaal legt. Er is een behoorlijke weerstand te overwinnen om verandering te forceren. Nu wordt geld verdient aan het gebrek aan gezondheid, als dat zou wegvallen moeten allerlei economische processen omgeleid worden. Dat vereist nogal wat denk ik, dat gaat volgens mij alleen gebeuren als het winst zou opleveren voor groeperingen met veel invloed/macht.

      • Fred-Jan zegt:

        Richard,James, dik worden is wel degelijk een kwestie van energiebalans en beweging is daar een wellicht iets overschat onderdeel van. Kanker heeft naast overconsumptie nog tal van andere oorzaken. Het idee dat calorieën er niet toe doen wanneer je bepaalde aspecten uit je voeding verwijderd gaat maar beperkt op.

        • Coming soon: Why Calories Count; From science to politics van Marion Nestle (Food Politics).

          Vermoedelijk heeft ze niet naar de paleostudie van Frassetto gekeken, waarbij deelnemers in de paleoarm moesten overeten om hun gewicht te behouden. Verder noemt Davis telkens die spontane innamereductie van 400 kcal/dag na uitsluiting van tarwe. Geen referentie van gezien, maar klopt wel met de preliminaire bevindingen van Lindeberg et al. Uiteindelijk moet je minder eten, uiteraard. Maar de invloed van type voeding op eetlustregulatie en misschien zelfs wel vetopslag, lichaamssamenstelling en spontane activiteit (energy out) moet beter worden onderzocht…

      • willem zegt:

        ’t Wordt interessant. Eerst een reactie op ‘riesjart’. Die stelt: ‘James, je weet toch, we worden te dik omdat we te weinig sporten!’ Onzin, Riesjart. Je herroept zelf meteen deze bewering: ‘De calorie-balans klopt niet, we eten teveel en bewegen te weinig.’ Da’s iets anders! Ook van puur volgens de thans geldende, algemene, regels van paleo levend, kun je dik worden. Het is de gouden wet, doe alles met mate. Ook als ‘alles’ paleo is. En bewegen, prima, maar ook hier geldt: niet te gek.
        Het lijkt me geen wet van meden en perzen dat de ziekte kanker parallel loopt aan het stijgen van de gemiddelde leeftijd. Dat hebben onderzoeken van Muskiet e.a. onder bevolgingsgroepen die zich voeden volgens het paleobegrip wel aangetoond: op hoge leeftijd geen spoor van onze welvaartsziekten!
        Dan terug naar de door mij gestelde vraag: hoe pakken we deze groeiende ellende aan?
        En: hoe kan het dat hele wetenschappelijke volksstammen zo gedwee de aangelegde paden van de voedingsindustrie bewandelen?

      • James Pott zegt:

        Willem : “…hoe kan het dat hele wetenschappelijke volksstammen zo gedwee de aangelegde paden van de voedingsindustrie bewandelen?.. ” How about vak idioterie, monetaire security, en een zorgeloze oude dag?

      • James Pott zegt:

        Herinneren jullie de reacties op Kirsten’s comment : allemaal dezelfde ervaring, lekker bevredigd gevoel en geen honger gevoel na een paar uur. Heeft allemaal veeel minder te maken met hoeveel je eet als met wat je eet. En zolang de graan en sla olie lakeien ons blijven vertellen dat dat o zo gezond is, en de diabetes fabrikanten dat we de hele dag op een klontje suiker moeten zuigen, helpt al het sporten in de wereld geen flikker. Ik dacht dat Lustig al overduidelijk had aangetoond. En laten we nou in gods naam niet weer beginnen over die oude Taubes-Colpo-Eades discussie calories in calories out. Colpo heeft altijd gepraat voor zijn eigen straatje. Hij is een fitness instructor.
        We weten allemaal (behalve Katan cs misschien) dat het een kwestie is van wat voor calories. Zelfs Willett,en Hu en als ik het wel heb begint zelfs Darius M. een wat andere toon aan te slaan, maar misschien ziet hij de bui hangen. Als Walter en Frank het voor het zeggen hebben….. (ik praat over Harvard, daar zit ik het dichtste bij)

      • riesjart zegt:

        Ik begrijp dat m’n licht cynische ondertoon onopgemerkt is gebleven, ik zit op dezelfde golflengte als jullie je hoeft mij niet te overtuigen. Paleo-voeding, zo lees ik hier ook kan leiden tot een verlaagde calorie-inname vanwege een groter verzadigend effect. Als je dit combineert met een wat verhoogde activiteit, niet alleen maar zitten de hele dag, dan valt de “balans” gunstig uit denk ik😉
        Hoe kan het tij gekeerd worden? Als de invloedrijke wetenschappers waar James het over heeft zich tegen de belangen van de industrie in uitspreken voor een aangepast voedingsadvies!
        Gaat dat gebeuren, ik denk niet zomaar, wat is ervoor nodig? Dat de waarheid als een paal boven water staat en zich onontkoombaar opdringt! In mijn ogen zijn er al vele onderzoeken die daaraan bijdragen. Ook laten sommige (gesponsorde) onderzoeken vaak een ander beeld zien ten gunste van de verkoop van het één of ander. Dat beïnvloedt volgens mij wel de beeldvorming in het grote geheel. Integriteit zou een doorslaggevende factor kunnen zijn…

      • James Pott zegt:

        Natuurlijk is het kwestie van energie balans, maar de vraag wordt meestal verkeerd gesteld, in een verkeerd daglicht geplaatst en nog vaker helemaal verkeerd beantwoord. M.a.w. als we hier nog iets zinnigs aan toe willen voegen moeten we wel eerst de zaak even zuiver stellen. En ik denk we allemaal allang past the point of the first law of thermodynamics zijn. vervolgens komen we dan aandraven met verzadigings punt, reward theories.. maakt me niks uit wat je het wilt noemen… vermoedelijk zit de oplossing met dat laatste niet te ver buiten ons gezichts terrein. Welke voedings stoffen geven een dusdanig resultaat dat we niet zo grote behoefte hebben om al spoedig weer bij te tanken. Die voedingstoffen bevatten allemaal een grote mate van verzadigd vet. (vloeken in kerk?)

  24. willem zegt:

    Eerste concrete punt:
    geen snoepautomaten meer op plekken waar jeugd bij elkaar komt. Scholen en zo. In het verlengde daarvan: binnen een redelijke straal vanaf dat punt (winkels met) fastfood verbieden. Ja, ja. Kom maar met kritiek. Waarom wel drugs zo aanpakken, maar suikerproducten niet?
    Wie hoort dat te reguleren? De overheid. Tegen de huidige sfeer van anti-betutteling in! Wie geeft tegengas? De voedingsindustrie met haar onnoemelijk groot kapitaal aan marketing. Vechten tegen de bierkaai?

    • 1skateguru zegt:

      Toen ik op de middelbare school zat hadden we een kantine met een loket voor: melk, water, soep, koffie, thee en roze koeken. dat was t wel zo’n beetje. Voor de rest had iedereen in zijn ‘pukkel’ en broodtrommeltje mee met brood, kaas, cervelaatworst en een appel. WE gingen op de fiets naar school. Tegenwoordig worden schoolkanitnes gecaterd, staan ze vol met ‘vending-apparaten’ die met langdurige en voor de school lucratieve contracten zijn geplaatst. Als een school al überhaupt met de leverancier van de vending-apparaten in discussie gaat over een gezond aanbod, dan komen de lkeverancier van de venidingapparaten en/of Vrumona, Nestle en Mars of de lokale snackbarhouder die een consessie heeft in de kantine, wel met wat light varianten en ruimen ze misschien één of twee plekjes in voor een appel of banaan. Die onderhandelingen worden dan ook nog eens gevoerd door de concierge, al dan niet begeleid door iemand die tekeningsbevoegd is en niet door een dietist of bioloog van wie je iets meer tegengas mag verwachten. Dit is de werkelijkheid zoals die nu is en die zal niet gauw veranderen, want het gaat hier om een verdienmodel voor de scholen.

  25. Fred-Jan zegt:

    Melchior,

    Die grofweg 300 Kcal uit de studie van Frassetto die de deelnemers moesten overeten zijn volgens mij in ieder geval voor een deel te verklaren door het verschil in TEF(thermic effect of food) tussen whole foods versus processed foods. Sadie Barr heeft al eens aangetoond dat er een verschil optrad van grofweg 50 procent(19.9% of meal energy vs 10.7 of meal energy) tussen een meergranen sandwich met cheddar en een witbrood variant met analoog kaas. Bij een vergelijking tussen een standaard voedingspatroon met waarschijnlijk een hoog aandeel aan processed foods en een op whole foods gebaseerd paleo dieet gaat dit effect zeker meespelen. Ik verwacht echter dat soortgelijke effecten ook zullen optreden wanneer je zo’n standaard dieet gaat vergelijken met een op granen en zuivel gebaseerd whole foods dieet.

    Wat volgens mij het grote verschil is tussen de voedingsmiddelen die je aantreft in een paleo dieet en de voedingsmiddelen die een groot deel uitmaken van een standaard dieet is energiedichtheid. Nagenoeg alle voedingsmiddelen uit het SAD waarvan je verwacht dat mensen er dik van worden kenmerken zich door een hoge energiedichtheid. Zelfs een volkoren boterham met kaas heeft een energiedichtheid vergelijkbaar met een vette variant vlees(worst,gebraden gehakt). Wat er gebeurt wanneer iemand zijn standaard dieet inruilt voor een paleo of bijvoorbeeld een low carb dieet, is dat hij de energiedichtheid van zijn voeding grofweg halveert. Dit betekent effectief dat je de hoeveelheid voeding om tot dezelfde hoeveelheid calorieën te komen ook moet verdubbelen. Zelfs nog meer want voor het verschil in TEF moet ook nog worden gecorrigeerd.
    Ik weet dat dit een oversimplificatie is waar diverse haken en ogen aan zitten, maar mijn eigen ervaringen met betrekking tot overconsumeren wijzen toch wel in deze richting. Ter illustratie, op een all you can eat buffet met gekookte aardappels gestoomde groenten en magere vlees en vissoorten zou ik schat ik(nooit geprobeerd) 2500 Kcal in één zitting naar binnen kunnen werken. Dit is ruim twee kilo voedsel, en ik ben er vrij zeker van dat dat voor mij wel zo’n beetje de grens is. Wat ik wel heb geprobeerd, is kijken hoeveel calorieën ik naar binnen kon werken op een all you can eat chinees wok buffet. Dit was naar schatting tussen de 5000 en 6000 Kcal met een volume van om en nabij de twee kilo. Ik heb mij toen voornamelijk gericht op gefrituurd voedsel, en vleesgerechten.
    Nu denk je misschien wat zegt zo’n stom experiment. Niets natuurlijk n=1. Wat ik hiermee probeer aan te geven is dat het volgens mij niet specifiek gaat om koolhydraten, zuivel, of granen, maar om de vorm waarin ze genuttigd worden. Een pondsbakje magere kwark(SAD) heeft toch echt betere verzadigingseigenschappen dat een klein handje noten(paleo). En aardappelfrieten gefrituurd in kokosvet met raapzaad mayonaise is misschien paleo maar met betrekking tot overconsumptie wat mij betreft gelijk aan junkfood.
    Melchior jij hebt al eens aangegeven dat paleo wat jou betreft uit de fabriek zou kunnen komen. Maar denk je niet, dat wanneer je het zelfde leger food engineers, en flavourists op paleo ingrediënten los laat. En het zelfde leger marketeers het aan de man laat brengen. Je uiteindelijk terug bij af bent.
    Ik denk dat de enige mogelijk om de obesitas epidemie af te wenden is zoals James al aangaf in zijn reactie op topwetenschapper promoot paleo “De aankooppatronen moeten veranderen richting lokaal, vers en gezond, met zo weinig mogelijk processing.” Wanneer de maatschappij de fabrieksrommel die nu de winkelwagentjes voor het grootste deel vult de rug toekeert, en overstapt op echt voedsel, en best belangrijk allerlei energiedichtheid verhogende bereidingswijzen achterwege laat. Komt het waarschijnlijk best goed met de obesitas epidemie.
    Voor degen die wel gekunsteld voedsel willen eten(paleo/low carb of niet) en niet van nature slank zijn zit er denk ik maar een ding op, calorieën tellen.

    • Hoewel ik er naast kan zitten omdat ik de studies niet opgezocht heb, zat het extra (geforceerd) moeten eten van calorieën bij de paleo tak er in dat het sommetje van de met een caloriemeter gemeten calorieën voor het de mond in gaat, in onbalans was.

      Hoe het verwerkt of opgeslagen wordt in het lichaam (TEF) heeft daar niks mee te maken.

      Het doel was niet om mensen op gewicht te houden, maar om een ruwweg equivalente voeding te geven, op macronutriënt niveau gezien.

      • Fred-Jan zegt:

        Ik moet eerlijk bekennen dat die studie ook niet volledig heb gelezen. Ik suggereer dit alleen naar aanleiding van een citaat van Melchior op een reactie van mij op Eenfeldt interviewt Lustig “Ik heb de whole paper even niet bij de hand (andere computer), maar ik heb destijds genoteerd dat ze de interventiegroep 329 kcal per dag moesten force feeden om ze op hetzelfde gewicht te houden.”.
        Als je het ene voedsel vervangt door een andere met een hogere TEF, zul je volgens mij moeten corrigeren om tot een zelfde netto energie inname te komen.
        http://www.foodandnutritionresearch.net/index.php/fnr/article/viewArticle/5144/5755

      • Henk, Frassetto et al wilden per se dat de deelnemers op beide diëten gewicht-stabiel bleven, om het effect van gewichtverlies op bloeddruk, OGGT etc te kunnen uitsluiten. Tot hun verbazing moesten ze mensen tijdens de paleo-fase meer energie toedienen om het gewicht te behouden dan tijdens de SAD-fase. Of Frassetto calorieën kan tellen weet ik niet😉.

        • Stephan belichtte de studie destijds in deze post en schreef ondermeer:

          The other twist is that the investigators wanted to take weight loss out of the picture. They wanted to know if a paleolithic-style diet is capable of improving health independent of weight loss. So they adjusted participants’ calorie intake to make sure they didn’t lose weight. This is an interesting point. Investigators had to increase the participants’ calorie intake by an average of 329 calories a day just to get them to maintain their weight on the paleo diet. Their bodies naturally wanted to shed fat on the new diet, so they had to be overfed to maintain weight.

    • Volstrekt met je eens, Fred-Jan.

      Mij persoonlijk (n=1) lukt het niet om te overeten op paleo volgens Lindeberg: dus groenten, fruit, vlees, vis, knollen, noten die je nog moet kraken (anders gaat het veel te snel) en zonder toegevoegde suiker en vetten. Het lukt gewoon niet, maar het ligt vast aan mij. Zodra je aan ‘paleo’ kunstmatig geëxtraheerde energie gaat toevoegen, verliest het effect. Dan heb je opnieuw te veel gegeten voor je er erg in hebt.

      Ik moet overigens bijvoederen om niet graatmager te worden en behoorlijk te kunnen sporten😉.

      Met paleo uit de fabriek doelde ik vooral op eiwit, voor als de natuurlijke hulpbronnen niet toereikend blijken te zijn.

      • Fred-Jan zegt:

        Melchior,

        Ik denk dat wij elkaar dan weer begrijpen. Ook ik kan mijzelf op een paleo voedingspatroon ala Lindeberg niet overeten, en ik vermoed dat dat voor de meeste mensen geldt. Het probleem is dat een dergelijk patroon voor mij binnen een gezin moeilijk te handhaven is, en daarnaast heb ik de neiging mijzelf ook nog wel eens wat te gunnen.

  26. George zegt:

    Hebben jullie al het laatste artikel van Stephan Guyenet gelezen? Erg genuanceerd, en hij laat blijken van grote flexibiliteit en nuance (hetgeen ik nogal vaak mis bij Paleo en Low-Carb Bloggers), waar hij vroeger toch “low-carber” was en de insuline hypothese aanhing, maar ook dat hij een van de grondstellingen van vele Paleo-onderzoekers verlaten heeft, namelijk dat we genetisch niet meer veranderd zouden zijn sinds de landbouw en veeteelt begonnen…(Zie daartoe een van zijn commentaren in zijn inleidende artikel op dat artikel op zijn blog: http://wholehealthsource.blogspot.com/2012/01/paleo-diet-article-in-sound-consumer.html#more

    In het artikel haalt hij dr. Lindenberg aan, die een Mediterraan dieet vergelijkt met Paleo; de mensen met het Paleo-dieet verloren meer vet en konden ophouden met insuline spuiten! i.t.t. de Mediterrane groep!
    Lees het op: http://www.pccnaturalmarkets.com/sc/1202/paleolithic_diets.html
    (Voor mensen die liever NL lezen, heb ik het zelfs vertaald: http://www.oerlopen.nl/index.php?pag=art&doc=1355 ). Gewoon erg goed geschreven: simpel, erudiet en makkelijk te begrijpen: Paleo voor “Dummies”.

    Hij benadrukt dat Paleo vooral goed/genezend is voor bepaalde bevolkingsgroepen (diabetici 2), en dat anderen wel ouderwets zuurdesembrood en gefermenteerde zuivel kunnen eten, gewoon omdat vele mensen een genetische mix hebben van aan granen aangepaste genen en zelfs Neandertalers !

    Verder ook nog even in het kader van deze discussie: hij benadrukt dat de industriële voeding/rommel van tegenwoordig expres zo gedesigned dat we er meer van eten dan we nodig hebben (Kortom je setpoint wordt verhoogd).

    Ik heb overigens zelf mee gemaakt dat ik dikker kon worden met Paleo en ook dat ik niet en wel afviel door Paleo (twee verschillende periodes in mijn leven uiteraard). Het enige wat hielp om mijn setpoint te verlagen en dus weer relaxed mijn lichaam alles te bepalen, zonder interventie, was en is IF……..

    • Fred-Jan zegt:

      George,

      Ja Stephan Guyenet is een voorbeeld voor velen. Hij baseert zijn visie op voortschrijdend inzicht en blijft niet hangen in allerlei dogma’s. Mijn ervaringen met paleo en IF lijken denk ik verrekt veel op jouwe. Al in mijn low carb periode kwam ik er achter dat zelfs op een VLC dieet calorieën wel degelijk uitmaken, en dat ik na een korte aanpassingsperiode zelfs weer aankwam. Met paleo geldt het zelfde. Wanneer ik binnen een paleo voedingspatroon veel energiedichte voedingsmiddelen zoals noten, zelf gemaakte mayonaise(raapzaad olie, niet echt paleo), of ander hoog energetisch paleo gourmet voedsel toevoeg, kom ik gewoon aan. IF is voor mij het ultieme middel om mijn energie inname in greep te houden. Het heeft ervoor gezorgd dat ik mijn vetpercentage onder de tien procent heb gekregen(volstrekt onnodig, ik weet het). Ook merk ik met IF in combinatie met krachttraining een duidelijke verschuiving van lichaamscompositie ten voordele van spiermassa.

  27. IanH zegt:

    Ik wist niet dat dit dieet een naam had.

    Zijn er figuren met MS die dit een paar maanden hebben het geprobeerd en dan het nog steeds afbranden? Ik begin vandaag week 5. Ik loop nog geen Marathon, maar in alle opzichten gaat het me beter.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s